Sachli Gholamalizad tipt 'Another birth and other poems'

VRT Boekenmaand Radio 1 Boekenfeest

Actrice Sachli Gholamalizad breekt een lans voor het gedichtenbundel ‘Another birth and other poems’ van de Perzische Forough Farrokhzad.

Forough Farrokhzad schreef een 4-tal gedichtenbundels, ze stierf in 1967 in een tragisch auto-ongeluk en op het toppunt van haar carrière. Zo is ze maar 32 jaar geworden. Maar, in haar leven al geroemd voor haar gedichten. Ze schuurde heel erg tegen het patriarchaat, tegen alles wat eigenlijk de vrouw probeerde te belemmeren en vast te zetten. Ze is nog altijd een icoon voor heel veel vrouwen over de hele wereld.

Haar broer was een heel bekende acteur, presentator en zanger in Iran in de jaren 60’tig. Hij interviewde altijd de grootste sterren. Hij was een biseksuele flamboyante persoon. In het Iran van toen kon dit gewoon. Als je haar in het hier en nu in het westen zou plaatsen, zouden de mensen nog altijd gechoqueerd zijn. Wat zo mooi is aan haar is dat haar werk nog altijd overeind blijft staan in deze tijd, 'een tijd waar we ook nog altijd moeten vechten voor onze eigen plek in de maatschappij, wij als vrouwen', legt Gholamalizad uit.

Zo is Forough Farrokhzad nog altijd iemand die Gholamalizad hoop geeft of een soort van duwtje in de rug om het leven of de maatschappij uit te dagen. Al kwam haar naam altijd voor in het leven van Gholamalizad, ze is haar pas een jaar of 5 geleden beginnen te lezen. En stilletjes aan is dat meer en meer ‘in haar face’ gekomen. 'Wow, hoe persoonlijk is dat materiaal en hoe rechtop blijft dat staan in het nu', besefte ze. Gholamalizad vindt er haarzelf in terug en zij niet alleen, ook haar studenten van het tweede jaar van Woord, ze voelen zich geconnecteerd met het materiaal.

Haar taal is heel direct en concreet. Haar land Iran is traditioneel een land van heel veel poëzie, verbloemde en ook diepgaande poëzie. Maar zij maakt het concreet en één op één. Het is persoonlijk en vanuit haar eigen ervaring geschreven en daardoor werd het ook heel erg politiek.

De laatste voorstelling die Gholamalizad heeft gegeven heeft ze aan Farrokhzad opgedragen. De titel die ze in haar laatste voorstelling heeft gebruikt, is ontleend aan een van haar mooiste en laatste gedichten.

Gholamalizad leest enkele stukjes uit ‘Let Us Believe in the Beginning of the Cold Season’.

Ze hebben op een gegeven moment de term ‘eco-feministe’ op haar geplakt, een term die toen in haar tijd nog niet bestond. Gholamalizad herkent het wel, het gaat vaak over de natuur en de vrouw. Haar poëzie zie je evolueren, haar eerste gedichten gingen ook over 'desire', verlangen van. Een van haar bekendste gedichten was ‘The sin’, de zonde, waarin ze letterlijk zelf het gedicht is gaan presenteren bij een bekende linkse krant. In ‘The sin’ bekende ze de zonde dat ze iets heeft gehad met de eindredacteur van die krant terwijl dat ze een getrouwde vrouw was en een kind had. Dat gedicht is als een bom ingeslagen in Iran.

Forough Farrokhzad blijft een inspiratie voor Gholamalizad. Zo ook in de muziek die ze aan het maken is waar ze letterlijk, een op een, teksten van haar heeft gebruikt voor de muziek van de voorstelling. Al gaat Gholamalizad er nu van weg, ze blijft een inspiratie want zo is Farrokhzad ook muzikaal en heel beeldend.

Ze is ook vertaald in het Nederlands in ‘Mijn Minnaar’, daar zitten mooie gedichten tussen maar niet alles van haar.

Herbekijk het interview op VRT NU

Deel dit artikel

Nog meer boekennieuws op

Kom erbij en lees mee.

Begint het te kriebelen?

Goesting om jouw boekenkast aan te leggen?
Laat het leesplezier beginnen!

Log in met je VRT profiel

Meer leesplezier?

Blijf je graag op de hoogte van alle nieuwtjes?
We sturen je elke week een verse update!

Schrijf je in op de nieuwsbrief