De website langzullenwelezen.be gaat begin volgend jaar offline en de informatie wordt sinds 1 november niet meer aangevuld. Wil je op de hoogte blijven van het laatste boekennieuws uit de VRT-programma's en leestips ontvangen? Schrijf je dan hier in voor de wekelijkse nieuwsbrief.

‘Rebels’, een boek en een documentaire over rebelse 75-plussers van Ann Peuteman

Non-fictie Radio 1

Ann Peuteman publiceert al jaren artikels over ouder worden en publiceerde eerder al enkele boeken over het thema. Na ‘Grijsgedraaid’ en ‘Verplant’ volgt nu ‘Rebels’. Haar nieuwste boek, waar ook een documentaire bij hoort, gaat over rebelse 75-plussers. Peuteman kwam er bij Annemie Peeters in Voorproevers op Radio 1 over vertellen.

‘Rebels’ wil net zoveel zeggen als ‘Het is genoeg geweest’. Samen met regisseur Brecht Vanhoenacker ging Ann Peuteman op zoek naar ouderen die zeggen: ‘Dit pikken wij niet meer. De manier waarop wij afgebeeld worden in de media, waarop er over ons wordt gepraat, hoe er met ons wordt omgegaan is niet oké.’ Vanhoenacke en Peuteman zijn op zoek gegaan naar mensen die zich daar elk op hun eigen manier verzetten. ‘Dat is het rebelse kantje in hen dat ofwel altijd al aanwezig is geweest of nu, net door ouder te worden, naar boven gekomen is’, aldus Ann Peuteman.

Toen ze de vraag kreeg van cultuurhuis Victoria Deluxe om een documentaire te maken over ouderen, vond ze al gauw een frisse insteek. ‘Tijdens het brainstormen kwam er steeds naar voren dat bestaande documentaires en films altijd óver ouderen gaan. Experten vertellen altijd wat zij voelen en willen. Al heel snel kwam ik tot de conclusie dat ik een film wilde maken mét ouderen, waar alleen zij het woord voeren’, aldus Peuteman.

Clichés ontkracht

We hebben veel clichébeelden van oudere mensen. Zo is er bijvoorbeeld het beeld van de vereenzaamde, alleen gevallen ouderen, dat zeker sinds corona nog sterker leeft in onze samenleving. Maar dat beeld strookt niet helemaal met de werkelijkheid, volgens Ann Peuteman. ‘Ik heb geen wetenschappelijk onderzoek gedaan, maar ik heb voor de documentaire een oproep gelanceerd met een aantal vragen. Onder andere over eenzaamheid bij ouderen. Meer dan de helft voelt zich eenzaam, maar zeker niet allemaal.’

‘Verschillende mensen uit het project hebben mij ook gezegd dat ze nog nooit zoveel tijd voor zichzelf gehad hebben', gaat Peuteman verder, 'Ze konden nooit eerder bepalen wat ze wouden doen door hun job en hun gezin en nu wel. Dat is iets om naar uit te kijken.'

Ann Peuteman is zich er wel van bewust dat 75-plussers soms fysiek of mentaal niet meer vermogend genoeg zijn om zelf zaken te ondernemen. ‘Mensen met dementie laat ik buiten de projecten die ik doe, omdat het echt moeilijk is. Dan kom je in een andere discussie en een ander verhaal terecht. De mensen met wie ik gewerkt heb zijn vaak niet meer goed te been, maar het zijn wel echte rebellen. Ze hebben daar vaak wel een klein gevechtje voor moeten voeren. Ze moeten op hun strepen staan om ervoor te zorgen dat kinderen en zorgpersoneel – met de beste bedoelingen – zich niet teveel gaan bemoeien’, zegt de auteur.

Ook in de media schort er nog wat aan de beeldvorming rond ouderen, volgens Ann Peuteman. ‘Als we ouderen of mensen met een beperking opvoeren, dan doen we dat meestal niet omdat ze ervaringsdeskundigen zijn in iets of een bepaalde expertise hebben, maar gewoonweg omdat het ouderen zijn. In mijn documentaire komt burgerrechtenactiviste Monika Triest aan het woord. Zij heeft een enorme expertise in vrouwenrechten en zegt dat ze plots niet meer gevraagd wordt, omdat ze een bepaalde leeftijd bereikt heeft.’

Herbeluister Voorproevers met Ann Peuteman op VRT MAX..

Deel dit artikel

Nog meer boekennieuws op

Kom erbij en lees mee.

Begint het te kriebelen?

Goesting om jouw boekenkast aan te leggen?
Laat het leesplezier beginnen!

Log in met je VRT profiel

Meer leesplezier?

Blijf je graag op de hoogte van alle nieuwtjes?
We sturen je elke week een verse update!

Schrijf je in op de nieuwsbrief