Dichtbundel '2050' van Peter Verhelst - een blik op de niet zo fraaie toekomst

Poëzie Pompidou

Peter Verhelst werpt een blik in de toekomst in zijn nieuwe dichtbundel '2050', verschenen bij De Bezige Bij. En binnenkort opent kunstenfestival Watou, waarvan hij één van de curatoren is.

Heleen Debruyne beschrijft de cover van '2050' als onheilspellend: zwart met gifgroene letters. En ze vraagt Verhelst of ze het een dystopische, futuristische dichtbundel mag noemen. Verhelst wil het zelfs een apocalyptische bundel noemen. Hij geeft haar wel gelijk, maar 'politiek gezien is het dom om het dystopisch te noemen, omdat in een dystopy iedereen snakt naar een betere leider', legt Verhelst uit.

Apocalyps

De wereld die Verhelst schetst in '2050' ziet er niet zo goed uit. 'Dat is natuurlijk niet mijn schuld. Als je de studies leest, ziet het er heel slecht uit. Ik las de eerder economische studies van Goldman Sachs, en dat klonk heel ernstig. Het wordt erg en dat is een feit. Dus men moet zich daar mentaal op voorbereiden en dat heb ik geprobeerd.'

Je gedichten lijken een visualisatie van wat er op ons af komt: veel puin, overstromingen, ziektes, uiteengerukte lichamen,...'Toen ik kind was moest ik de bijbel lezen. En mijn favoriete bijbeldeel was de openbaring, de Apocalyps waar alle plagen samen komen. Als je de dingen op een rij zet, dan krijg je de opeenvolging van alle plagen van Egypte zogezegd. Dat is natuurlijk het begin, de vaststelling. Nadien komen er iets leukere gedichten over wat de mens allemaal probeert om het op te lossen. Maar we weten dat er ons zwaardere tijden te wachten staan en daar gaat het over', verduidelijkt Verhelst.

Wij zijn de zondaars

'Wij zijn de zondaars, wij hebben het verprutst. We weten perfect wat we moeten doen. Maar we hebben een ongelooflijk talent in ontkennen van dingen. Ook bij corona was er geen consensus. Omdat de klimaatcrisis blijkbaar verder van ons afligt, sluiten we onze ogen daarvoor en dat vind ik raar. Ik zelf ook hoor, want ik woon niet in een lemen huis dat zichzelf bedruipt. Maar tegelijk zijn er een aantal kleine initiatieven die geweldig zijn. En dat is de dubbelheid van de bundel. Het focust zich wel op wat fout gaat, maar uiteindelijk blijft het ook een soort ode aan wie wij zijn. Een soort rare creativiteit die wij hebben. Dus ik ben zeer benieuwd. Het is een bundel die alarm wil slaan en cynisch en wanhopig wil zijn en denkt dat het niet meer zal lukken en tegelijk toont hoe we dan toch doorgaan', legt Verhelst uit.

De oplossing staat niet in de bundel

Verhelst beschrijft iets dat we al heel lang weten. 'Het is evident dat er een soort bestuurlijke stap gezet moet worden. Als je de leiders bekijkt: het cynisme waarmee omgegaan wordt met de toekomst is onthutsend. Het belang van het geld staat voorop. En dat men hier ook bij ons er niet in slaagt om een zeer helder en streng beleid te hebben. Je hoort dat wat corona was, maar een peulschil zal zijn in vergelijking met het klimaat. Dus dan moeten we iets doen. De oplossing hoort niet in een dichtbundel. Er zijn simpele oplossingen om de schade te beperken. Ik heb even getwijfeld om ze te vermelden, maar dat is misschien iets te didactisch voor een dichtbundel', zegt Verhelst.

Kantelpunt

Verhelst leest ook nog een gedicht uit de bundel voor. De vorige gedichten van Verhelst speelden zich in eerder abstracte werelden af, waarom is de wereld nu zo binnen geslopen in zijn gedichten? 'Ik heb nooit eerder in mijn leven het gevoel gehad, dat wij op een kantelpunt staan. Ik heb me voorgenomen om er 3 bundels over te schrijven. Mijn vorige ging over politieke taal, deze over klimaat en de volgende over wat kunst kan betekenen in de toekomst. Zal kunst hoop uitvinden? Als je de oorspronkelijke functie van kunst bekijkt, zeker dans en muziek, hoe men alles wilde bezweren daarmee- kan ik me voorstellen dat het een functie krijgt. En het gaat dan om taalloze kunst: beeld, muziek...iets wat gezamenlijk beleefd zal worden. Een soort rituele kunst. Tommorowland is zoiets. Toen mijn dochter terug kwam van het festival, had ze het bijna over een soort religieuze gebeurtenis', licht Verhelst toe.

De dichtbundel was afgelopen zondag ook nog een tip in Brommer op zee.

Herbeluister het gesprek in Pompidou hieronder:

Deel dit artikel

Nog meer boekennieuws op

Kom erbij en lees mee.

Begint het te kriebelen?

Goesting om jouw boekenkast aan te leggen?
Laat het leesplezier beginnen!

Log in met je VRT profiel

Meer leesplezier?

Blijf je graag op de hoogte van alle nieuwtjes?
We sturen je elke week een verse update!

Schrijf je in op de nieuwsbrief