Spijt

Door Tine Bergen

Waardering
Jouw waardering
Succesvol toegevoegd
1251. Aleid laat zich inmetselen in een kluis bij de kerk. In een tijd van ketters en kruistochten lijkt er niets belangrijker en al voelt niet iedereen in haar omgeving zich goed bij haar keuze, haar vrienden en familie kunnen die wel begrijpen en plaatsen. Of dat denken ze althans. Aleid slaapt en hoopt, luistert naar de velen mensen die langskomen. Ze eet en huilt en praat tussen haar vier muren. Tegelijkertijd probeert ze eelt op haar ziel te kweken en zichzelf te harden, want er is zoveel om spijt van te hebben en zo weinig dat helpt.
Aleid doet haar best. Meer dan haar best. Maar ze kan het niet helpen dat ze zich toch steeds meer vragen gaat stellen bij de God waar ze in gelooft en wat er in zijn naam gebeurt. En haar hart laat zich niet opsluiten achter de dikke stenen, hoe graag ze dát ook zou willen. Het blijft denken aan Jacob. Aan liefde die niet mocht zijn, maar daarom niet minder echt was. Aan wat gebeurd is en nooit meer terug te draaien valt, of ze nu in deze kluis zit of niet. Wat doe je met de spijt die onvermijdelijk volgt na de zonde?

Over kiezen als er eigenlijk niets te kiezen valt
Over spijt die nooit meer overgaat
Wat er gebeurt als je luistert naar je hart en niet naar je hoofd

Wat anderen schrijven over dit boek

Door Marliesje Vernaillen

op 20/12/2021

Spijt komt altijd na de zonde

Een donkere en kille kluis bij de kerk, een rumoerig stadje in de middeleeuwen en Aleid, het meisje met spijt. Met deze elementen heeft Tine Bergen genoeg om haar boek Spijt te schrijven. Een psychologisch drama dat je de hand rijkt en meeneemt in het verhaal door verschillende flashbacks en de vertellende beschrijvingen.
Steen voor steen, uren geduld, tientallen nieuwsgierige ogen van dorpsbewoners en de zoveel zeggende en priemende blikken. Dit alles heeft Aleid doorstaan toen ze zich liet inkluizen bij de kerk. Een vochtige, sombere en donkere kluis waar zelf de zonnestralen niet sterk genoeg voor zijn om een streepje licht naar binnen te werpen. De titel van het boek ‘Spijt’ maakte me nieuwsgierig en benieuwd. Uiteindelijk ging ik overstag toen mijn oma zei dat het een van haar favoriete boeken was. Dit was een extra stimulans om het boek te lezen. Ik kan zeggen dat mijn hoge verwachtingen van het boek zijn ingelost.

De auteur ontvoert je naar de muffe, vochtige en benauwde kluis van Aleid in de donkere en grijze middeleeuwen. Het eelt dat ze op haar voeten krijgt door in de kluis rond te lopen, de strozak met uitsteeksels die niet makkelijk liggen en het prikkende boetekleed die bij elke beweging schuurt tegen haar lichaam, geven de droefgeestige sfeer mee van het verhaal. Het enige wat nog mysterieuzer is, is het pakketje dat in het holst van de nacht in haar kluis belandt. Het pakketje bevat verschillende religieuze teksten. Deze teksten attenderen op de vervolgingen van de katharen die door hun mystieke en dualistische interpretatie van de Bijbelverhalen ver afweek van de Rooms-Katholieke kerk. Het geheimhouden van deze teksten voor de pastoor, symboliseert perfect het dualisme tussen Aleid en de pastoor. Ze vraagt aan haar vriendin Flore (een begijn) om haar te leren lezen. Langzaam maar zeker leert Aleid de betekenis van de tekst te achterhalen en leert ze de onverbloemde buitenwereld zien hoe hij echt is.
‘Ze begrijpt niet hoe God, die zo wijs is, een wereld heeft kunnen maken die zo krom in elkaar zit’, zegt Aleid.(Bergen, Spijt, 2010)
Anders dan je zou verwachten bij een verhaal over de middeleeuwen, is de afwezigheid en het werk van God dat in vraag wordt gesteld door haar. De twist tussen haar eigen geloof en de raad die ze moet geven aan de dorpelingen die bij haar komen, is voor haar een onbegonnen strijd. De moeder van
Jacob, een mysterieuze jongen over wie Aleid flashbacks heeft, komt zich op een zeker moment tonen aan Aleid haar kluis. Hiermee wordt het hoogtepunt van het boek bereikt. Wat is de band tussen de moeder van Jacob en Aleid? Zou dit de reden kunnen zijn dat ze in deze kluis zit?
Hiermee houdt de auteur ook een spiegel voor de lezer om zijn levensbeschouwelijke visies te gaan afwegen. Door de hedendaagse onderwerpen in een context te plaatsen van de middeleeuwen, opent de auteur een deur voor de lezer. Hierdoor laat je je makkelijk meevoeren naar de tijd van Aleid

Een verhaal waar hoop-wanhoop, vertrouwen- wantrouwen, liefde en haat beurtelings de overhand nemen en zich zo een weg vlechten door het verhaal. Het emotionele en meeslepende verhaal van de kluizenares Aleid, heeft al mijn hoge verwachtingen ingelost en dit gaf mij een gemeenschappelijke interesse met mijn oma. Een boek waarvan je geen spijt zal hebben.

Lees meer

Door Peggy Peersman

op 18/12/2021

De verborgen waarheid

Aleid, een mooie, jonge vrouw anno 1251 kiest er vrijwillig voor om zich te laten inmetselen in een kluis bij de kerk van haar dorp. Vanaf de eerste pagina’s is het duidelijk dat Aleid wil léven en genieten van de buitenwereld. En ook al gelooft ze in God, toch lijkt dit niet de drijfveer te zijn die achter dit verschrikkelijk besluit zit. De pastoor is eerder een koud en autoritair figuur en haar vriendschap met een begijn is enkel dat, een vriendschap. Er is geen groot geloof, geen devote opoffering. Waarom dan? Ik wil kunnen begrijpen hoe iemand tot de conclusie kan komen dat je dagen doorbrengen in een vochtig, koud en donker kamertje, de enige manier is om de rest van je leven door te brengen. Het lijkt bijna een wanhoopsdaad.

Je hebt meteen het gevoel dat je alles meebeleeft door de tactiele manier van schrijven. Het prikken van het boetekleed dat telkens, bij elke beweging, tegen haar buik petst. De stenen die prikken in haar nek, de hobbelige strozak, het te korte deken, de stank, het schrale eten, … dit alles voert je mee in haar eenzame wereld. Een wereld die vreemd genoeg heel leeg is, maar tegelijkertijd heel vol. De realiteit van haar leven is ontbering, een strozak, een stoel, een kruik en weinig meer. Maar tegelijkertijd is er haar innerlijke wereld, gevuld met vele angstige gedachten, diepe gevoelens en pijnlijke herinneringen aan een verloren liefde. Langzaamaan vormt er zich een beeld, want wie is Aleid? En is de verloren liefde echt de rede waarom ze voor dit moeilijke, donkere pad koos?

De buitenwereld glipt binnen. Allereerst door middel van een pakketje met teksten dat op een nacht binnen gegooid wordt. Omdat ze niet kan lezen, verbergt Aleid het instinctief onder haar matras want ze vertrouwt de pastoor niet. Voor haar kleine raam trekt de buitenwereld voorbij, en al snel komen mensen bij haar om raad, alsof Aleid door haar keuze over een verlichte geest beschikt en alle antwoorden heeft, maar niets is minder waar. Elke dag twijfelt ze, haar wantrouwen groeit naarmate ze meer leert over de pastoor en de gang van de wereld. Door haar ogen zien we een middeleeuws dorp waar elk figuur zijn taak en rol heeft in de maatschappij. Waar onrecht, geweld, armoede en klassenverschil niet meer dan de gewone gang van zaken zijn. Waar is de God waarover de pastoor het telkens heeft? Waar is de gerechtigheid, de moraliteit ? Mannen drinken en mishandelen hun vrouwen, kinderen lijden honger, een pastoor die op ketters en aanhangers van de Katharen jaagt … Aleid begint de buitenwereld te zien voor wat ze werkelijk is.

Dit boek is een parel en verdient gelezen te worden. Ook al klinkt de inhoud zwaarmoedig en kil, het tegendeel is waar. Aleid is een zeer levendig en rijk personage dat blijft boeien. Het mysterie rond het pakketje met teksten, de dreiging van de pastoor en vooral, het gevoel dat er nog steeds veel verborgen blijft is meeslepend. De vraag “Waarom?” blijft door je hoofd spoken en wordt pas op het einde onthult. En wat een einde, het is absoluut subliem! Er zijn weinig boeken die zo perfect en onverwachts een genadeslag toedienen. Een boek om nooit meer te vergeten.

Lees meer

Door Jordan Verleene

op 12/12/2021

Komt spijt te laat?

Aleid heeft besloten om haar leven een drastische wending te geven.
Ze laat zich inmetselen in een kluis die grenst aan de kerk. Aleid gaat op zoek
naar haar eigen identiteit en antwoorden op veel vragen. Verder denkt ze na
over wat er in haar leven gebeurd is voor ze zich liet opsluiten.
Maar ook hoe het kon gelopen zijn, mocht ze andere keuzes hebben gemaakt.
Heeft ze spijt van beslissingen uit het verleden? Tine Bergen neemt ons mee in
een diepgaande wisselwerking tussen Aleid haar al dan niet christelijke
gedachten, en de werkelijkheid waarin ze haar plaats probeert te vinden. Daarnaast ook over alles wat er leeft buiten de vier muren van de kluis. Welke zaken treft Aleid aan door haar dorpsgenoten te bestuderen? Kan ze haar geliefde Jacob vergeten? Welke dingen ontdek ze allemaal achter de rug van de pastoor? Het boek roept veel vragen op. Ik heb het boek gekozen omdat ik benieuwd ben welke invloed deze beslissing zal hebben op Aleid haar toekomstig leven. Kan je je visie over het leven veranderen door jezelf op te sluiten?

Vrijheid inruilen voor een leven als kluizenares

Aleids doel is om een betere band te krijgen met het geloof. Ze vraagt zich af wat de invloed is van God op deze wereld. Daarnaast heeft Aleid wel afleiding wanneer een onbekende documenten gooit in haar kluis. Aangezien ze niet kan lezen, is het ontcijferen moeilijk. Flore, een begijn waarmee ze samenwerkte, leert haar lezen in de kluis. Geleidelijk leert ze de letters die haar tot de betekenis van de woorden moeten leiden. Het gaat over de katharen. Dit brengt je als lezer meteen terug in de sferen van de kruistochten. Het sluit allemaal mooi aan in het verhaal omdat de spanning ook de omwonenden treft. De auteur probeert naast de realiteit te omschrijven door het verhaal zeer gedetailleerd te verwoorden, ook elementen die spanning brengen te integreren in het verhaal.
Op zoek naar antwoorden

Onzekerheid, verdriet, liefde en berouw zijn enkele aspecten die vaak terugkomen in dit verhaal. Het boek biedt verschillende verhaallijnen waarbij flashbacks ons meer inzicht geven van waar de gevoelens van Aleid vandaan komen. Hierdoor heb je de mogelijkheid om meer inzicht te krijgen in de situatie waarin ze zich bevindt. De kluizenares is niet de enige die verlangt naar een verheldering van haar gedachten, ook de dorpsgenoten die haar komen bezoeken hebben dezelfde drang. Ze willen hun problemen kwijt, en hopen dat Aleid de juiste woorden heeft om hun wonden te helen. Maar dat is moeilijk is voor een meisje dat zelf zoekende is naar een pleister. Om toch haar bereidwilligheid te tonen, besluit ze om liederen te zingen om troost te brengen. De teksten van de liederen bestempelen mooi het geheel van het verhaal: onzekerheid en geloof. En dan is er nog Jacob. Hij kiest voor avontuur en kruistochten in plaats van het dorpsleven met Aleid. Dat valt haar zwaar. Het verhaal zet je aan om het boek in een ruk uit te lezen.

De verhaallijnen worden mooi neergepend, ondanks het einde dat iets meer aandacht verdient. Niet alle vragen worden beantwoord. De schrijfwijze van de auteur zorgt wel voor de nodige spanning, met als gevolg dat ik het boek in een ruk uitgelezen heb. De verwijzingen naar de historische teksten zorgen voor een mooie aanvulling van het pakkende verhaal. Sluit je op zoals Aleid en lees het boek vooraleer je er spijt van krijgt.

Jordan Verleene

Lees meer

Door Manou Lambrecht

op 16/08/2021

Omringd door spijt en twijfel

Ik koos voor Spijt van Tine Bergen omdat de korte inhoud op de achterflap mij meteen aansprak. Ik wilde meteen weten waarvan Aleid spijt had, waarom ze zich had laten opsluiten in een kluis in de kerk van haar dorp, wat er gebeurd was met Jacob en waarom het ging over een verboden liefde. De vragen die opborrelen bij het lezen van de achterflap, worden doorheen het boek beantwoord. Je krijgt als lezer niet meteen alle antwoorden, wat ervoor zorgt dat de spanning gedurende het volledige verhaal aanblijft. Zelfs na het lezen van het boek, blijft het verhaal je bezighouden en ontstaan er zelfs nog nieuwe vragen.

Het boek begint met een cursieve tekst. Voor mij was het niet meteen duidelijk waarom de tekst cursief stond en wat daar nu net de bedoeling van was. De verwarring en opnieuw de vraagtekens, zorgen er wel voor dat het mysterie versterkt wordt. Langzaam wordt duidelijk dat het in de cursieve delen gaat om flashbacks. De flashbacks en momenten uit het verleden vullen steeds het heden aan. Deze afwisseling zorgt voor twee verschillende vertelperspectieven. Het vertelperspectief van het deel in het heden is de personale hij-verteller, dat van het deel in het verleden is de vertellende ik. Toen ik in het boek begon, vond ik deze afwisseling moeilijk aangezien je telkens de omschakeling moet maken. De cursieve tekst maakt het effectief makkelijker om het onderscheid te maken tussen heden en verleden en om een duidelijke structuur in het verhaal te houden. De flashbacks die steeds meer informatie geven over waarom Aleid zich heeft laten inmetselen in een kluis, zorgen voor een aanhoudende spanning gedurende heel het verhaal. Gezien de informatie langzaam wordt prijsgegeven, groeit de betrokkenheid tussen de lezer en het personage doorheen het verhaal.

Het verhaal van Aleid laat je niet los. Als lezer kruip je als het ware in de huid van het personage. Je kan je als lezer een helder beeld vormen van de gedachten en de gevoelens van Aleid. Het personage is ingemetseld en omringd door spijt en twijfel. Als lezer ben je omringd door de gevoelens en gedachten van Aleid. Wanneer Aleid een miskraam krijgt, groeit de betrokkenheid nog meer. De manier waarop deze gebeurtenis beschreven is, zorgt ervoor dat je het als het ware samen met haar beleeft. De thema’s die door Bergen aangeraakt worden, zijn sowieso al overladen van gevoel en emotie. Twijfel, spijt, zonde en vooral liefde. Het zijn stuk voor stuk thema’s waarin jongeren, maar ook volwassenen zich kunnen herkennen. Het verhaal speelt zich af in het jaar 1251, maar toch kan iedere lezer zich vinden in de innerlijke strijd van Aleid.

De auteur koos voor een open einde, waardoor je als lezer met wat vragen achterblijft. De vragen dwingen je om na het lezen nog na te denken over het verhaal en vooral ook te reflecteren over je eigen leven. Over keuzes die je maakte, over spijt en over overtuiging. Ben je niet bang om jouw visie in twijfel te trekken? Reflecteer je graag over keuzes en de daarbij horende gevolgen? Dan is Spijt zeker een aanrader.

Lees meer

Door Tina Van De Slijke

op 01/01/2021

Eerst denken, dan doen

Spijt, dat is wat Aleid voortdurend voelt. Na het lezen van de beknopte inhoud op de achterzijde van het boek zit je met heel wat vragen: Waarom heeft Aleid spijt?; Wat is er in het verleden gebeurd?; Waarom laat ze zich inmetselen in een kluis?... Vragen waarop je als lezer meteen een antwoord wil. In het verleden was Aleid naiëf, ze had alles anders moeten aanpakken. De enige oplossing, volgens haar, om verlost te worden van al haar zonden, was zich laten inmetselen in een kluis bij de kerk. Dit boek, geschreven door Tine Bergen, verwijst naar het middeleeuwse verhaal van Suster Bertken. De schrijfster herwerkte dit tot een nieuwe versie. Je komt gaandeweg meer te weten over wat er zich in het hoofd van de kluizenares, Aleid, afspeelt.

Spannende vertelwijze
In de intro van het boek maak je kennis met Aleid, die spijt heeft van wat er met Jacob is gebeurd. Ze blijft leven, misschien is dat haar straf voor haar zonden. Deze intro motiveerde mij om verder te lezen. Vanaf het eerste moment kom je te weten dat Aleid spijt heeft van haar verleden. Het boek werkt met flashbacks, afgewisseld met het heden. Wanneer er gesproken wordt over het verleden, is de tekst cursief gedrukt. Dit geeft structuur aan het boek. De flashbacks in het verhaal zijn een grote meerwaarde, ze maken het verhaal spannend. Deze spanning wordt verder opgebouwd tot het einde. Je wil meteen antwoorden op al je vragen, deze worden gaandeweg duidelijk in het verhaal. De flashbacks worden gelinkt aan het heden. Wat in het heden gebeurt, wordt meteen duidelijk met de daaropvolgende flashback. Bijvoorbeeld: Op een dag komt Vrouwe Anna langs bij de kluis van Aleid en vertelt dat haar zoon vertrokken is op kruistocht. In de daaropvolgende flashback wordt duidelijk dat Jacob de zoon is van Vrouwe Anna, aangezien hij Aleid verteld heeft dat hij op kruistocht zou vertrekken. (structureel argument)

Een dun boek, met grootse inhoud.
Het verhaal, dat maar 126 pagina’s telt, wordt zeer levendig beschreven. Toch speelt er zich heel wat af in het verhaal. Er komen telkens andere, nieuwe mensen raad vragen bij Aleid. Deze personages blijken later in het verhaal ook een belangrijke rol te spelen. Je kruipt in het hoofd van Aleid en komt zo alles te weten over haar gevoelens, haar gedachten en haar emoties. Het boek liet mij geen moment los. Op een dag krijgt Aleid een miskraam in de kluis, dat heel uitvoerig en triest wordt beschreven. Zo voelt ze zich ook: ‘De tranen rollen over haar wangen en Aleid weet dat ze weinig te maken hebben met de pijn die als een strakgespannen snaar door haar onderbuik trilt.’ (Bergen, 2010) De vlotte schrijfwijze van het boek maakt dit verhaal toegankelijk voor een groter publiek. (emotivistisch argument)

Samengevat, het boek is een aangrijpend, spannend en gestructureerd verhaal over het leven van het middeleeuwse meisje Aleid, in de knoop met zichzelf en doordrongen van spijt. Een boek dat je zeker moet lezen als je fan bent van spannende en emotionele verhalen. De vlotte schrijfwijze van de auteur maakt dit verhaal toegankelijker voor een groter publiek.

Lees meer
Schrijf je mening over dit boek. (Je voornaam & achternaam worden getoond)
Geef je waardering:

Uw recensie werd succesvol toegevoegd

Nog meer boekennieuws op

Kom erbij en lees mee.

Begint het te kriebelen?

Goesting om jouw boekenkast aan te leggen?
Laat het leesplezier beginnen!

Log in met je VRT profiel

Meer leesplezier?

Blijf je graag op de hoogte van alle nieuwtjes?
We sturen je elke week een verse update!

Schrijf je in op de nieuwsbrief