Soldaat van het Noorden

Door Bram Baptist

Waardering
Jouw waardering
Succesvol toegevoegd
Op een avond in het voorjaar van 1943 stopt er een Duitse legertruck in de straat van Klaas Nieboer. Duitse soldaten stappen uit en arresteren een man. Hij blijkt lid te zijn van het verzet, net als Klaas' vader. Ook de dertienjarige Klaas smokkelt af en toe bonkaarten. Als zijn vader onverwachts wordt opgepakt wegens illegaal slachten, gaat het mis. Op school scheldt Klaas de geschiedenisleraar uit voor vuile NSB'er en hij moet zich melden bij de directeur. Hij wordt van school getrapt. Dan vindt hij onder zijn kussen een briefje van zijn vader met een belangrijke opdracht. In hun verzetsgroep zit een verrader. Klaas moet hem zo snel mogelijk opsporen en uitschakelen voordat er nog meer leden worden opgepakt.

Wat anderen schrijven over dit boek

Door Marieke da Silva

op 01/06/2021

Het verhaal is deels gebaseerd op een echte verzetsstrijder, Klaas Nieboer, maar om het meer te laten passen in het jeugdboek is hij enkele jaren jonger gemaakt en is de context wat aangepast. Het is dan ook wel interessant om hem eens te googelen. Er is niet heel veel informatie te vinden maar het is wel leuk om te lezen wat de gelijkenissen en verschillen tussen de fictieve en de echte Klaas Nieboer zijn.

Het verhaal speelt zich af tijdens de Tweede Wereldoorlog. Klaas gaat nog naar school en hoort vaak zijn leerkracht geschiedenis veel goeds zeggen over het Arische ras en de daden van Hitler, terwijl hij thuis merkt hoe slecht het eraan toe gaat. Er komt nauwelijks brood op de plank omdat er weinig rantsoen beschikbaar is, mensen worden opgepakt door de Duitse soldaten, iedereen is heel beperkt in hun vrijheid. Cornelis, de vader van Klaas is één van de mannen die worden opgepakt, als blijkt dat hij illegaal dieren zou hebben geslacht. Als Klaas daarna ook nog geschorst wordt van school, wil hij te weten komen wie zijn vader verraden heeft. Met gevaar voor zijn eigen leven gaat hij op onderzoek. En kan hij iedereen zomaar vertrouwen?

Een heel mooi en spannend jeugdboek, tegen de achtergrond van de oorlog. Het toont duidelijk aan hoe de oorlog was, met de avondklok, de vrijheidsbeperkingen, beperkingen op vrijemeningsuiting,… maar alles vanuit het oogpunt van een schoolgaande jongere, wat toch weer eens origineel is, alhoewel deze jongen wel heel heldhaftig is. Er is ook plaats voor vriendschap, familiebanden en ontluikende liefde, ondanks de wrede gebeurtenissen.

Lees meer

Door Nancy De Brucker

op 21/05/2021

April 1943: Klaas Nieboer is een schoolgaande jongen in het dorpje Foxhol in Nederland, iets waar hij een grondige hekel aan heeft en meer bepaald aan meester Schoffel. De leerkracht is een aanhanger van de Duitsers, hij adoreert hen bijna, iets dat Klaas niet kan bevatten. In zijn ogen is de meester een landverrader.

Klaas is zeer trots op zijn vader omdat die in het verzet zit en ook Klaas doet zijn duit in het zakje. Klaas trekt er ’s nachts op uit om vervalste voedselbonnen te halen die hij daags nadien bij bakker Veninga afgeeft. Maar dan gebeurt er het onvermijdelijke: zijn vader wordt opgepakt door de SD voor ondervraging. Klaas weet niet of hij ooit zijn vader gaat terug zien.

Klaas heeft het zo’n beetje gehad op school als meester Schoffels zijn vader een landverrader noemt. Klaas is zo woedend dat hij de leerkracht uitmaakt voor NSB’er. Dit heeft natuurlijk gevolgen en Klaas wordt geschorst en van school getrapt. Dit zegt hij niet tegen zijn moeder. Hij wil haar nog niet meer ongerust maken. Gelukkig krijgt hij bij de bakker een job, en eentje dat hij graag doet omdat hij het verzet erbij helpt. Ze leven in armoede dus elk centje dat hij verdient is goed meegenomen.

Maar dan vindt Klaas een briefje van zijn vader in zijn kussensloop. Hier vertelt zijn vader dat er wel degelijk een verrader in hun midden zit. Hij vraagt uitdrukkelijk aan Klaas om hem op te sporen en uit te schakelen! “Vertrouw niemand en toon geen medelijden”.

Het is nu aan Klaas om de belofte van zijn vader na te komen en vraagt daarbij de hulp van zijn vriend Constantijn. Zal Klaas de mol kunnen op sporen terwijl hij alsmaar gevaarlijkere klusjes krijgt binnen de verzetsgroep??

Dit boek is een ode aan Klaas Nieboer want die heeft echt bestaan. Daarmee wordt direct de toon gezet voor dit verhaal. Bram heeft zijn eigen fantasie gebruikt om Klaas te eren. Ieder hoofdstuk begint met een zwart-wit foto en de cover is ook heel prachtig ontworpen. Vooraan in het boek is een verklarende woordenlijst geschreven zodat men, en zeker de jongeren, weet wat de afkortingen betekenen. Dit boek kan zowel door Nederlandse als Vlaamse jongeren worden gelezen mede door de woordenlijst en ook omdat men hier in Vlaanderen met dezelfde problemen zat zoals het verzet, armoede, voedselbonnen e.a.

De auteur heeft een zeer vlotte pen en het taalgebruik is absoluut niet moeilijk. Van in het begin is het boek al spannend en heb je die onderhuidse spanning onmiddellijk en dat wordt verder opgebouwd. Het fijne is dat de auteur die spanning er weet in te houden tot de laatste bladzijden. Er zitten een paar cliffhangers in waarvan ik denk dat de jongeren die het lezen ook dit boek moeilijk opzij zullen kunnen leggen. Het verhaal wordt uit het perspectief van Klaas verteld en daardoor weet je wat zijn drijfveer is en waarom hij alles zo aanpakt.

Hij zet Klaas neer als een zeer moedig ventje, soms te overmoedig, want hij deinst voor niets terug. Ook de vriendschap met zijn vriend Constantijn wordt toegelicht; zij leven in twee verschillende werelden: Klaas is arm maar zijn vriend is heel rijk. Wat ik ook leuk vind in dit verhaal is dat er af en toe een vleugje humor in zit. Klaas is een jongen met pit en je gaat echt van hem houden als personage. Dit komt omdat hij zijn vader niet wil teleurstellen en hij weet heel goed wat er op het spel staat als hij betrapt wordt! Soms is het beter voor hem dat hij niet teveel weet want zijn leven kan ervan af hangen.

Ik heb enorm genoten van Klaas zijn verhaal en heb het boek dan ook in een ruk uitgelezen, het was gewoon te mooi en te spannend om opzij te leggen. Het is een boek dat zeer toegankelijk is voor de jeugd om te lezen. Bram heeft heel goed weergegeven wat er gebeurde in de Tweede Wereldoorlog zoals het verzet, en de angsten waarin de mensen leven onder het juk van de Duitsers. Als ik een negatief punt moet geven is dat het boek soms een beetje ongeloofwaardig was of vergezocht maar dat kan voor de jongeren de leespret niet bederven.

Bij het einde van het boek werd ik toch wel eventjes stil. Bram heeft Klaas een mooi eerbetoon gegeven. Dit boek is echt een mustread voor zowel Nederlandse als Vlaamse jongeren. Het is een zwarte bladzijde in onze geschiedenis die moet vermeld worden en dit is een boek dat in een schoolbibliotheek behoort. Ik zal dan ook met veel plezier mijn leesexemplaar aan een school schenken in de hoop dat het veel zal worden gelezen en dat ze er wijze lessen uit trekken. Ik geef dit boek graag 3 schitterende sterren.

Lees meer

Door Véronique Pauwels

op 08/05/2021

De verdeeldheid tussen buren en vrienden in het dorpje Foxhol tijdens WO 2 kon niet groter zijn. Mensen leefden constant in onrust. Het was dan ook moeilijk te weten wie te vertrouwen was en wie niet. Mensen gingen heel ver om hun eigen vel te redden tijdens de oorlog. Vaders die in het verzet zaten werden overdag of ’s nachts opgepakt door de Duitse Soldaten. Hierdoor werden kinderen snel volwassen. Zo verliep ook het verhaal van Klaas Nieboer, 13 jaar, zoon van een verzetsstrijder die opgepakt werd voor illegaal slachten.
Het boek kreeg een doorlopende foto, die zowel de voorkant als de achterkant van de hardcover versieren, waarbij een man verdoken wegwandelt van de overvliegende oorlogsvliegtuigen en vrije vogels die errond vliegen. Nieuwsgierigheid wordt direct opgewekt. Binnenin het boek werden de verschillende hoofdstukken steeds gescheiden door 4 verschillende terugkerende zwart/wit foto’s. Enkel bij het laatste hoofdstuk werd gekozen voor een geheel andere foto. Ook de laatste kanttekening vond ik heel speciaal.
Ik hou van geschiedenisverhalen waar personages niet altijd fictief zijn, waar naast veel waarheden toch nog altijd die magie van mysterie rond hangt of het waar gebeurt is of niet. Voor mij is en blijft het nog altijd de kunst van de schrijver om dit met zoveel gevoel op te schrijven dat men zich tijdens het lezen dan ook in de tijd gaat gaan vertoeven. Met de achtergrond als historicus en docent geschiedenis kan Bram Baptist zich niet beter gaan inleven in die periode van de levenslijn. Hij heeft een prachtig oorlogsverhaal neergeschreven als eerbetoon aan Klaas Nieboer, een verzetsstrijder van amper 13 jaar en gefusilleerd op 19 jarige leeftijd in het concentratiekamp Vught.
Vooraan het boek krijg je naast een overzicht van de hoofdstukken ook een verklarende woordenlijst. Voor zij die nog niet veel oorlogsverhalen gelezen hebben, kan die zeer handig zijn om te gebruiken tijdens het lezen.
Het verhaal begint direct “to the point”, waardoor je meteen in de huiskamer van Klaas nieuwsgierig gaat mee bespieden door het vensterraam, om te weten te komen wat er zich in de straat afspeelt. De hoofdstukken zijn niet kort, maar zijn zo neergepend dat je heel vlotjes van het ene naar het andere hoofdstuk overgaat. Enige leeservaring van de lezer is hier wel nodig. Merendeel van de geschiedenis is geschreven door de ogen van Klaas, maar conversaties tussen zijn vrienden, ouders en leerkrachten zijn een leuke afwisseling.
Na het verhaal neemt Bram ons mee naar Foxhol op zoek naar aanwijzingen van Klaas en andere verzetsstrijders. Met een krop in de keel en in mijn achterhoofd de quote die Klaas tijdens dit verhaal te kennen gaf : “Niet opgeven maar stug doorgaan en hard werken”, kan ik dit boek met een blij gevoel sluiten. Blij omdat een naam die aandacht krijgt die hij verdient en die niet in de vergeethoek zal verdwijnen.

Lees meer

Door Alexandra Peeters

op 08/05/2021

Alles aan dit boek - de cover, de flaptekst, de kleuren - trok mij aan om het te gaan lezen. Ikzelf ben heel geïnteresseerd in WOII en ook mijn 12-jarige dochter neemt die interesse over. Toen dit boek zijn opwachting maakte en ik zag dat het categorie jeugd was, was ik zo mogelijk nog meer overtuigd. Is dit een boek voor jeugd dat informatief en leesbaar is?

Ik vind dit boek zeer vlot lezen, zeker voor het lezerspubliek dat dit boek hoort te bereiken. De auteur zorgt ervoor dat alles begrijpbaar is zonder de dingen te verbloemen. Dat is een absolute meerwaarde. Wat gebeurd is, is gebeurd. Het is belangrijk dat jeugd - met enige zachtheid, doch zonder verbloeming - weet wat er in die periode gebeurd is.

Klaas zijn vader wordt opgepakt, hij vindt een boodschap van zijn vader en besluit te doen wat zijn vader van hem vraagt. Hij maakt fouten, hij blijft tenslotte een jongen van 13, maar zijn hart zit op de juiste plaats. Zoals alle jongeren in die verschrikkelijke tijd, is ook Klaas gedwongen om in recordtempo volwassen te worden.

Dit is een boek dat, in eigenlijk vrij weinig pagina’s, de ernst van de oorlog overbrengt naar zijn lezer. De moorden, de angst, het verzet, de verraders, kan je iemand vertrouwen ja of nee? Op al deze vragen, en nog veel meer, krijg je een antwoord.

Na het laatste hoofdstuk lees je nog een woord van de auteur. Dit liet mij absoluut met een krop in de keel achter en maakte het boek des te specialer en waardevol. Voor jongeren die interesse hebben in dit onderwerp is dit zeer zeker een aanrader.

Lees meer
Schrijf je mening over dit boek. (Je voornaam & achternaam worden getoond)
Geef je waardering:

Uw recensie werd succesvol toegevoegd

Nog meer boekennieuws op

Kom erbij en lees mee.

Begint het te kriebelen?

Goesting om jouw boekenkast aan te leggen?
Laat het leesplezier beginnen!

Log in met je VRT profiel

Meer leesplezier?

Blijf je graag op de hoogte van alle nieuwtjes?
We sturen je elke week een verse update!

Schrijf je in op de nieuwsbrief