Varkensribben

Door Amarylis De Gryse

Waardering
Jouw waardering
Succesvol toegevoegd
Marieke slaapt al dagen in een huurauto aan de vaart. Net toen ze de was wilde doen, zette haar jeugdliefde haar op straat. Ze raakte haar kleren kwijt, haar huis, en ook zichzelf.
De zomer wordt steeds warmer. Ook in het rust- en verzorgingstehuis waar ze als verpleegster de ochtenddienst doet. Door problemen bij de verhuizing van het oude naar het nieuwe, modernere gebouw, blijft Marieke alleen met de bejaarden in de hitte achter. Maar zolang ze niet teveel nadenkt, komt alles wel goed.
Niet aan gehaktballen denken. Niet aan de wegkwijnende bejaarden. Niet aan die ene bezoeker die ze naar zijn huis volgde. Niet aan hoe ze opgroeide. Niet aan worst met appelmoes. Niet aan pralines. Niet aan rauw vlees en noordzeesalade.
Dan komt alles goed. Toch?

Varkensribben is een tragikomisch verhaal over zorgzaamheid, loyaliteit, hoe herinneringen een leven beïnvloeden en hoe eten alle basisemoties kan vervangen.

Vanuit een klein houten huisje naast de snelweg schrijft Amarylis De Gryse (1989) fictie. Ze groeide op in West- Vlaanderen en woont in Antwerpen, waar ze zich omschoolt tot boerin. Varkensribben is haar debuutroman.

Wat anderen schrijven over dit boek

Door Sofie De Braekeleer

op 24/11/2021

Een goede openingszin: daarmee begint het al. Dit boek zet de toon vanaf zin één: Zo gaat het leven: je wordt het huis uit gegooid net wanneer je de was zou moeten doen. Het illustreert meteen waar dit boek tussen balanceert: het tragische en het komische. Marieke, de verteller zit niet goed in haar vel en doorheen het verhaal merk je dat ze niet goed in haar volledige léven zit: haar relatie is niet wat het moet zijn, net zomin als haar werkomstandigheden. Ze is min of meer automatisch met haar jeugdliefde getrouwd, zonder dat er van grote passie of een echte keuze sprake lijkt te zijn geweest. Het boek vertelt beurtelings Mariekes verleden en heden. We leren hoe haar jeugd en huwelijk verliepen, hoe het zover kwam dat ze plots zonder veel eigendommen op straat belandt en hoe de situatie in het rusthuis waar ze verpleegster is, zo penibel geworden is.
Je wil Marieke soms door elkaar schudden als je merkt hoe ze alles maar laat gebeuren. Tegelijkertijd schetst de schrijfster heel mooi wat eenzaamheid met een mens doet en hoe Marieke tot een troosteloze comforteter verworden is. De beschrijvingen hebben vaak iets tragikomisch in zich. Marieke is zo eenzaam dat ze zich de nieuwslezer op de radio voorstelt als iemand die bij haar aanwezig is. De radiopresentator wordt een terugkerend figuur in Mariekes eenzaamheid. Toch zou ze nooit praten tegen de radio. Ik was te bang om ooit te verwachten dat hij terug sprak. Mariekes situatie wordt almaar penibeler - met een zeer goede beschrijving van een paniekaanval op pp. 45-47.
Ook de omstandigheden in het veel te warme en onderbemande rusthuis hebben iets surreëels. Er is een nieuw gebouw opgetrokken recht tegenover het oude en langzaamaan zijn de ‘goede’ bejaarden en het gros van de staf verhuisd, tot Marieke overdag alleen overblijft met de bejaarden die er het slechtst aan toe zijn. Er is geen airco, het water is afgesloten en er lijken voorlopig geen plannen om de achtergebleven mensen te verhuizen naar de overkant. Mariekes werkomstandigheden zijn met momenten een scherpe aanklacht tegen het gebrek aan personeel en tijd in de zorgsector. Toch blijft Marieke in deze precaire situatie met zachtheid en geduld voor de overgebleven bejaarden zorgen.
Een zin die blijft hangen bij mij is wanneer Marieke zegt: Ik heb geen woorden meer. Ik denk dat ik uitgevoeld ben. Of wat later: Het ging me altijd al goed af dat volgen. (…) Gewoon leven zonder te denken.
Stilaan ontdekt Marieke de fouten in haar herinneringen, waarop ze opmerkt dat ze is zoals de bejaarden: ook zij weet niet wat ze aan moet vangen met beelden uit het verleden. Pas laat in het boek wordt de titel duidelijk en kunnen we Mariekes jeugd correct reconstrueren. De zoektocht daarnaar is boeiend.
Ik heb één punt van kritiek. De revisie van dit boek is niet goed genoeg gebeurd. Ik vond minstens vijf tikfouten en verschillende grammaticale fouten. Het betrekkelijk voornaamwoord na een onzijdig substantief hoort ‘dat’ te zijn en niet de typisch West-Vlaamse ‘die’ die ik tweemaal tegenkwam. Ook contaminaties zoals ‘er besef in hebben’ ipv ‘beseffen’ of ‘er erg in hebben’, horen er door een revisor uitgehaald te worden. Net zomin bestaat bvb ‘iemand iets toereiken’ (dit moet ‘aanreiken’ zijn). Ik hoop dat iemand dit boek opnieuw reviseert en de toch wel redelijk talrijke fouten eruit haalt, want die stoorden echt.
Toch wil ik dit boek van harte aanbevelen. Het straalt ondanks de troosteloze situatie waarin Marieke en de bejaarden zich bevinden, hoop uit, door de schoonheid van de metaforen die de schrijfster gebruikt. Het boek leest vlot en aangenaam. Het is soms grappig, maar vaker aangrijpend en er komen vele prachtige zinnen en beelden in voor.

Lees meer

Door Tom Lombaert

op 23/09/2021

Een vlot geschreven boek over iemand die niet lijkt te passen in het "traditionele plaatje" dat door anderen wordt opgelegd of verwacht. Op een humoristische en bijna onopvallende manier wordt ook de draak gestoken met de fabrieken en op rendementscijfers gestoelde instellingen die woonzorgcentra geworden zijn. De momenten waar de bewoners het meest naar uitkijken (het eten! het verzorgingsmoment! een praatje maken!) daar is helaas nog amper tijd voor. Daar waar er in het woonzorgcentrum nog nauwelijks verbinding kan zijn tussen personeel en bewoners, vindt Marieke in het boek die geborgenheid zelf bij Jozef wiens vrouw in het woonzorgcentrum is opgenomen. En Jozef bij Marieke. Luchtig geschreven, maar onderliggend kaart het boek toch heel wat zaken aan. Een veelbelovend debuut waarbij het uitkijken is naar meer!

Lees meer

Door els van haute

op 20/11/2020

Varkensribben. Door Amarylis De Gryse.

Varkensribben gaat over Marieke die in plaats van bij haar jeugdliefde Blok , de slagerszoon, in haar huurauto langs de vaart slaapt. Overdag wast ze met een halve liter water bejaarden in het rust- en verzorgingstehuis, dat maar niet naar de overkant van de straat verhuist raakt. Daarnaast is het warm, héél warm.

Op het eerste zicht lijkt dit boek te gaan over gehakt (van bij dé slager, natuurlijk) en appelmoes (elke dag, in het RVT) maar eigenlijk gaat Varkensribben over een gat in je hart en daaruit volgend kronkels in je geheugen hebben. Over je best doen maar nooit goed genoeg zijn en over je leven lijden maar niet leiden, zoiets.

Dit is een debuut dat langzaamaan op gang komt, onderweg meer smaak krijgt en je op het einde op je honger laat zitten. Niet omdat je niet genoeg gegeten hebt; je ogen zijn groter dan je buik en je wil meer lezen. Je raakt verknocht aan Marieke en wil verder lezen hoe het haar vergaat… Ideetje voor een vervolg?

Lees meer
Schrijf je mening over dit boek. (Je voornaam & achternaam worden getoond)
Geef je waardering:

Uw recensie werd succesvol toegevoegd

Nog meer boekennieuws op

Kom erbij en lees mee.

Begint het te kriebelen?

Goesting om jouw boekenkast aan te leggen?
Laat het leesplezier beginnen!

Log in met je VRT profiel

Meer leesplezier?

Blijf je graag op de hoogte van alle nieuwtjes?
We sturen je elke week een verse update!

Schrijf je in op de nieuwsbrief