De onbevlekte

Door Erwin Mortier

Waardering
Jouw waardering
Succesvol toegevoegd
In De onbevlekte keert Marcel terug naar huis in een laatste poging om uit te vinden waarom hij de naam draagt van zijn grootoom, die als Vlaamse nationalist aan de oorlog begon en als SS-soldaat aan het oostfront stierf. In deze schitterende roman vertelt Erwin Mortier andermaal een donker familieverhaal, waarin de Vlaamse klei nietsontziend wordt omgewoeld om het duistere verleden aan het licht te brengen. De onbevlekte is een prachtig geschreven verhaal over de complexiteit van liefhebben en de onontkoombaarheid van het verleden.

Wat anderen schrijven over dit boek

Door André Oyen

op 12/11/2020

“Misschien ben ik al dood als het af is. Misschijn zijt gij dan wel dood. Misschien zit ik het allemaal zelf te fantaseren. Daar verschiet ge van zeker?” “Ik verschiet nog van weinig, Moe. Ik voel me nochtans niet gefantaseerd.”

Erwin Mortier (1965) studeerde kunstgeschiedenis in Gent en behaalde het diploma van psychiatrisch verpleegkundige. Van 1991 tot 1999 was hij als wetenschappelijk medewerker verbonden aan het Museum Dr. Guislan, Geschiedenis van de Psychiatrie. In 1999 maakte Mortier zijn debuut met de zeer succesvolle roman Marcel, die werd bekroond met de Gerard Walschapprijs, de Van der Hoogtprijs en het Gouden Ezelsoor. Daarnaast werd het boek genomineerd voor de Libris Literatuurprijs en de longlist van De Gouden Uil. Een jaar na verschijning waren veertigduizend exemplaren verkocht, vertalingen verschenen in het Engels, Duits, Frans en Bulgaars.

Mortiers tweede roman, Mijn tweede huid werd genomineerd voor de Libris Literatuurprijs en De Gouden Uil. Zijn poëziedebuut Vergeten licht (2001) ontving de C. Buddingh'-prijs. In 2002 volgden de derde roman Sluitertijd en een essaybundel Pleidooi voor de zonde. In 2004 maakte Mortier de overstap naar De Bezige Bij, waar datzelfde najaar zijn novelle Alle dagen samen verscheen.

In 2005 verscheen de bundel Uit één vinger valt men niet, gedichten bij foto’s van Lieve Blancquaert die werden genomen in het voormalige Klooster van de Minderbroeders te Gent, in 2007 gevolgd door Avonden op het landgoed. Op reis met Gerard Reve. Van 2005 tot 2007 was Mortier stadsdichter van Gent. In oktober 2008 verscheen de alom bejubelde roman Godenslaap, bekroond met de AKOliteratuurprijs.
De onbevlekte (2020) is de laatste roman van Erwin Mortier en daarin keert hij terug naar locatie en personages van zijn eerste boek Marcel (1999). Dat debuut vertelt hoe de jonge Marcel bij zijn grootouders op het Vlaamse platteland opgroeit en een fascinatie ontwikkelt voor de veelheid aan kleurrijke familieverhalen die rondom hem verteld worden. Hij draagt bovendien dezelfde naam als zijn grootoom. Eigenlijk was die oudere Marcel, die als SS-soldaat aan het oostfront is overleden, het familielid dat het hoofdpersonage het meest fascineert. Het boek uit 1999 beschrijft gedetailleerd hoe de jongen volledig in de ban raakt van een vervaagde foto van de gestorven soldaat. In De onbevlekte brengt een ouder geworden Marcel een laatste bezoek aan het huis van zijn grootouders om alsnog te weten te k omen waarom hij dezelfde naam als zijn noodlottige oom draagt.
Mortier parafraseert vooral impressies en personages uit het debuut en plaatst ze in een nieuw daglicht. Op die manier staan de beide romans uit het oeuvre van de schrijver voortdurend in dialoog met elkaar. Het perspectief van een naïef jongetje is vervaagd, maar hij laat nu verschillende mensen aan het woord: de grootmoeder die haar jeugd met haar broer de revue laat passeren, kleinzoon Marcel die met een zekere weemoed afscheid neemt van het huis waarin hij voor een groot deel is opgevoed en, via brieven vanaf het front, ook met de soldaat Marcel zelf.
In essentie sluit De onbevlekte het verhaal van de overleden grootoom af. Dat blijkt ontegensprekelijk uit de laatste zin. Erwin Mortier toont op een meesterlijke manier hoe de tand des tijd zijn tanden zet in de personages en de setting van een verhaal net zoals in het alledaagse leven.

Lees meer

Door Camiel Delclef

op 27/09/2020

Als opvolger van 'Marcel', Mortier's schitterende debuut uit 1999 kan dit tellen. Dit is nog beter dan Marcel omdat Mortier als schrijver gerijpt is.
Literatuur op zijn best.

Lees meer

Door Marc Dilliën

op 19/08/2020

Erwin Mortier levert opnieuw een hoogstaand werk af, geschreven in een poëtische taal wroet hij in het verleden van zijn familie. Hij overstijgt het lokale en schildert een breed beeld van een Vlaanderen dat definitief verdwenen is maar nog altijd nazindert.

Lees meer

Door Frans De Baets

op 15/06/2020

Zoals in zijn vorig werk terug een beklijvende roman met historische wortels.
Schitterende taal die mij soms deed denken aan Guido Gezelle.
Het buccolische aspect lijkt op een rauwere versie van beschrijvingen door Felix Timmermans.
Het lezen wordt soms bemoeilijkt daar ik soms niet wist over welke generatie er gesproken werd, daarom las ik het nogmaals wat meer inzicht bracht, maar toch bleven er nog vraagtekens.
Erwin Mortier is een onvolprezen auteur.
Voor liefhebbers: je moet zeker “gestameld liedboek” lezen!

Lees meer

Door Redactie LZWL

op 22/04/2020

Chantal Pattyn:

'Ik bracht enkele heerlijke uren door. Met een PDF nog wel. In deze tijden waarin uitgevers en boekhandelaren zich heruitvinden, ook per bakfiets. Het betrof De onbevlekte, de nieuwe roman van Erwin Mortier. Door de aankondiging dat dit boek de opvolger was van zijn weergaloze debuut Marcel (1999) was ik helemaal opgewonden. De schrijver zelf die ik deze week op veilige afstand in de studio van Pompidou trof op Klara, corrigeert: de steller van het oerverhaal is ook 21 jaar ouder geworden. In De onbevlekte hebben de schrijver en de verteller dezelfde leeftijd. Er werden ondertussen dierbare doden begraven. In de literatuur en het echte leven. De geleefde tijd wordt ondertussen anders nog in meer lagen beleefd. Mortier slaagt er als geen ander in om onder het vel van zijn personages te kruipen.

In De onbevlekte focust de schrijver op Andrea, die alsnog de naam Maria niet kreeg. Zij is de zus van Marcel Ornelis, die in de jaren 40 van de vorige eeuw houzee! met het Vlaams Legioen naar het oostfront trok, een functie kreeg bij de Einsatztruppen en na vele brieven naar het thuisfront (de meest bucolische is die over de kwaliteit van de tomaten!) zijn graf in Oekraïne vond. We maken haar mee als jong en bang meisje, als de mooie opgroeiende vrouw en uiteindelijk als de oma die haar weinige bezoekers nog altijd op te copieuze maaltijden vergast, klaar om het ouderlijk erf te verlaten. Mortier zei me dat haar kookkunsten zware effecten op de darmen hadden. Ik verdenk hem ervan, na al die romans, liever over vrouwen dan mannen te schrijven, uit adoratie, wegens hun standvastigheid en werklust, maar ook door het spel dat hij speelt met alle vestimentaire en capillaire sensaties.

Deze korte en bedwelmend geschreven roman gaat ook over een familiegeschiedenis die zich plooit en vaak zwijgt door wat er met Marcel gebeurde. Kortom, we mogen zo geloven in onze maakbaarheid, een conditio sine qua non van het neoliberale denken, ontsnappen aan het DNA van je historiek is in dit Vlaanderen, schier onmogelijk: ‘Misschien zijn we weinig meer dan botsingen met de brokstukken van wat er van het voorgeslacht in ons rondslingert, waaruit zich nu eens granaatscherven en dan weer strelingen losmaken.'


Herbeluister Pompidou met Erwin Mortier op https://bit.ly/3arTvhC

Lees meer
Schrijf je mening over dit boek. (Je voornaam & achternaam worden getoond)
Geef je waardering:

Uw recensie werd succesvol toegevoegd

Nog meer boekennieuws op

Kom erbij en lees mee.

Begint het te kriebelen?

Goesting om jouw boekenkast aan te leggen?
Laat het leesplezier beginnen!

Log in met je VRT profiel

Meer leesplezier?

Blijf je graag op de hoogte van alle nieuwtjes?
We sturen je elke week een verse update!

Schrijf je in op de nieuwsbrief